Do bị nhức đầu với môn Calculus để giúp bà xã dạy học mà tôi "ngộ" ra nhiều chuyện vui vui.

Gọi x là sự hài lòng, y là cái bạn có , z là cái bạn mong muốn.

y có thể là ly cà phê buổi sáng nay, là cái xe bạn đi, cái nhà bạn ở, sức khỏe, bằng cấp, địa vị, vợ/người yêu, con cái ... hay bất cứ cái gì của bạn, thuộc về bạn.

z là cái, là điều bạn đang mong muốn trong cuộc đời: ly cà phê ngon, cái xe xịn, cái nhà đẹp, sức khỏe như văm, bằng tiến sĩ quốc tế, chức vụ bộ trưởng, một cô vợ/người yêu lý tưởng, con cái ngoan ngoãn giỏi giang ...

Nào! chúng tôi sẽ lập phương trình về mức độ hài lòng cho mỗi vấn đề của bạn:

x=y/z (x bằng y chia cho z)

Nếu ly cà phê buổi sáng nay là điều bạn mong muốn, bạn hoàn toàn hài lòng về nó thì y=z dẫn đến x=1 thì bạn ghi được 1 điểm, ngược lại nếu bạn không bằng lòng chút nào về nó thì y=0 dẫn đến x=0, bạn không ghi được điểm nào. (và trạng thái trung gian nếu bạn thấy nó tạm được thì y=1/2 z dẫn đến x=1/2, bạn ghi được nữa điểm.)

Trong cả cuộc đời bạn có rất rất nhiều x, y và z như trên. Tôi gọi X là mức hài lòng chung (ﭸ hạnh phúc) trong cuộc đời của mỗi người: X=Y/Z ( với X, Y và Z lớn là đại diện cho tất cả x nhỏ, y nhỏ và z nhỏ bởi một phương trình Σ nào đó).

Rút ra được điều gì với X?

Với Y đã được xác định, X càng lớn khi Z càng nhỏ. Nghĩa là, với tất cả những gì bạn hiện có, bạn sẽ sống một cách ung dung, thoải mái khi và chỉ khi bạn bằng lòng về mọi thứ nhỏ lớn bạn có được trong hiện tại và các mong muốn của bạn ít đi. Một người tự hài lòng là mình biết đọc biết viết sẽ có 1 điểm, trong khi một vị cử nhân chưa thỏa mãn vì mình chưa đạt học vị tiến sĩ chỉ được 1/2 hay 1/3 điểm vì y (cử nhân) < z (tiến sĩ). Cùng bị mất nữa chai rượu trong khi người bi quan buồn rầu bởi nữa chai bị mất thì người lạc quan thấy mình may mắn vì vẫn còn nữa chai để lại. Sự hài lòng không tùy thuộc vào "vật thể" (y), mà tùy thuộc vào "tâm thể"(z).

Rút ra được điều gì với Y?

Y=X*Z, với Z đã được xác định, X càng tăng thì Y càng lớn. Nghĩa là, với những mục tiêu mong muốn như nhau, những người biết bằng lòng sẽ đạt được kết quả nhiều hơn. Có mâu thuẫn về logic ở chỗ này chăng?

Để minh họa, ta hãy quan sát hai người cùng bị mắc bệnh và cùng mong muốn được khỏe mạnh (z bằng nhau), người lạc quan và bằng lòng sẽ dễ cải thiện tình trạng sức khỏe hơn người bi quan và chán nản (vì x tăng sẽ đẩy y tăng lên).

Rút ra được điều gì với Z?

Z=Y/X , với Y đã được xác định, X càng nhỏ thì Z càng lớn. Nghĩa là, với người ít hài lòng với hoàn cảnh cuộc sống hiện tại của mình thì họ luôn mong muốn cao xa. Trong số họ có những người sống viễn vông xa rời thực tại nhưng cũng có những người chí khí kiên cường nhưng họ thực hiện được những điều mong muốn không là chuyện khác. Các vụ ly hôn và các cuộc cách mạng... là kết quả của phương trình này.

Cuối cùng,

trong phương trình X=Y/Z, với bất kỳ Y nào khác 0, nếu Z rất bé thì X sẽ rất lớn, (khi Z = 0 thì X = vô cực). Nghĩa là, những người mong muốn rất ít, thì dù họ rất ít sở hữu nhưng họ luôn luôn rất hài lòng. Khi họ không còn một chút tham muốn nào nữa là họ đã nhập được cõi vô ngã, cõi vô ưu, nước thiên đàng, cõi nát bàn, tịnh không còn lo âu phiền não. Đây là trường hợp của các nhà chân tu thuộc bất kỳ tôn giáo nào.

Bạn thấy không, với Calculus cuộc đời thật là đơn giản: Hãy sống thanh thản, lạc quan và tự hài lòng với chính mình!

Xuân Phong